Missie
De omgeving van de dorpen Mildam, Bontebok, De Knipe, Oudeschoot, Katlijk en Oranjewoud is fantastisch mooi. Het ademt een rijke historie. Beeldbepalend zijn oude structuren van houtwallen, lanen en elzensingels. Voor inwoners uit Heerenveen is het gebied een begrip. Inwoners uit stad en regio fietsen en wandelen er graag.

We genieten allemaal. Toch zijn het de grondeigenaren die betalen voor het onderhoud van dit landschap. Houtwallen, hakhoutbosjes, poelen en elzensingels hadden vroeger een functie binnen het agrarisch bedrijf. Tegenwoordig zijn deze functies vaak vervallen en daarmee ook de noodzaak tot beheer en onderhoud. Het gevolg is dat het landschap in schoonheid achteruitgaat.

De stichting Lânskipsfûns Oranjewâld-Ketlik wil dit ombuigen. Wij vinden dat we gezamenlijk moeten investeren in het actief onderhouden van dit unieke agrarische cultuurlandschap. Wij bieden daarom aan particuliere grondeigenaren de mogelijkheid om een zogenaamd contract groene diensten af te sluiten om daarmee een langjarige vergoeding veilig te stellen voor het beheer en onderhoud van hun landschapselementen. Voor een geleverde groene dienst ontvangt de grondeigenaar een vergoeding uit het landschapsfonds. Het fonds sluit contracten voor 7 jaar met de intentie om de contracten driemaal te verlengen tot een periode van 30 jaar. Zo ontstaat een duurzame formule met winst voor landschap en zekerheid voor grondeigenaren, nu en in de toekomst. 30 jaar duurzaam vooruit. Uiteindelijk is het onze ambitie om 70% van het landschap van Katlijk en Oranjewoud onder beheer te brengen.

Kort samengevat, onze missie is het bevorderen van de duurzame instandhouding van het agrarisch cultuurlandschap in het gebied Oranjewoud-Katlijk, waarbij het verrichten van alle verdere handelingen die hiermee in de ruimste zin verband houden of daartoe bevorderlijk kunnen zijn.

Organisatie
SLOK (de stichting) heeft een stichtingsbestuur dat de missie zo goed mogelijk probeert om te zetten in uitvoering van het beleid, namelijk de financiële ondersteuning van eigenaren van landschapselementen bij de uitvoering van het gewenste beheer en onderhoud van deze elementen. De stichting wordt daartoe bijgestaan door de begeleidingscommissie. In deze commissie zijn gemeente en provincie vertegenwoordigd, de overheden die de financiën voor de SLOK beschikbaar hebben gesteld. Deze vertegenwoordiging wordt ambtelijk ingevuld door twee vakambtenaren. Zij kunnen deelnemen aan de bestuursvergaderingen, ontvangen daartoe de agenda’s en de verslagen. Daarnaast is Landschapsbeheer Friesland (LBF) in deze commissie vertegenwoordigd. LBF verzorgt de ‘dagelijkse’ advisering van het bestuur. De kwaliteitscontrole op het behalen van de doelen van SLOK wordt verzorgd door een onafhankelijke schouwcommissie, bestaand uit drie personen met een lange werkervaring in landschap en natuur, ambtelijk, agrarisch en terreinbeheer. 

Aanpak
Stichting Lânskipsfûns Oranjewâld-Ketlik tracht invulling te geven aan de missie door:
Financiële ondersteuning van eigenaren/beheerders bij de uitvoering van contractueel overeengekomen (achterstallig) beheer en onderhoud aan bestaande   landschapselementen;
Het onder beheersovereenkomst brengen van ten minste zeventig procent van de bestaande landschapselementen;
Ondersteuning van eigenaren/beheerders bij de aanleg van ten minste tien procent (oppervlakte t.o.v. het bestaande) nieuwe landschapselementen;
Adviseren van eigenaren/beheerders bij de uitvoering van het met hen overeengekomen beheer;

Bij de realisatie van het voorgaande dragen eigenaren/beheerders 15 % van de daarmee gepaard gaande kosten bij. 

Grondgebruikers
Bent u grondeigenaar, zakelijk of particulier? En heeft u bijvoorbeeld een houtwal, elzensingel of poel op uw land? Sluit u aan bij Landschapsfonds Oranjewoud-Katlijk. De overeenkomsten met het Lânskipsfûns Oranjewâld-Ketlik zijn een meerjarige, marktconforme vergoeding voor het beheer en onderhoud. U bent voor het behoud van het landschap een onmisbare schakel. Het fonds werkt aan het duurzaam beheren en onderhouden van het unieke agrarische cultuurlandschap: door het afsluiten van contracten Groene diensten met zoveel mogelijk grondeigenaren.

In de afgelopen jaren is er hard gewerkt aan een aantal onderhoudsprojecten. Het periodiek terugzetten van beplanting zorgt voor verjonging. De stobben lopen opnieuw uit en zorgen voor gezonde gesloten beplantingen. Her en der – met name op de uiteinden van wallen en singels – blijven markante en sterke bomen staan.

Werving
Het afsluiten van nieuwe overeenkomsten is in het hele gebied opengesteld. Dus bent u eigenaar van een bestaande houtwal, elzensingel of poel? Of overweegt u om een singel of bomenrij aan te leggen, neemt u dan contact op. Het landschapsfonds biedt u een marktconforme vergoeding voor aanleg, herstel en meerjarig onderhoud. Onze gebiedsmakelaar is actief op pad om mensen te benaderen en zo mogelijk te verwelkomen als nieuwe deelnemer. Tijdens de  erfbezoeken geeft onze gebiedsmakelaar u als eerste stap uitleg over de mogelijkheden van het landschapsfonds.

Partners
De stichting Lânskipsfûns Oranjewâld-Ketlik krijgt steun van verschillende financiers, zowel uit publieke als private sector. Het huidige fondsvermogen (ca 1,6 miljoen euro) is voor tweederde bijeengebracht door de provincie Fryslân en de gemeente Heerenveen. Naast deze publieke bijdragen, hebben een aantal private partners stortingen gedaan en dragen de gezamenlijke contractanten bij in de van van zelfwerkzaamheid.